Pekin’deki Çin Çevre Bilimleri Araştırma Akademisi’nden bir ekip tarafından yürütülen çalışmada, fare beyinlerindeki kan damarlarında hareket eden mikroplastikler, gerçek zamanlı olarak izlendi. Bu çalışma ile mikroplastiklerin hareketi ilk kez bu şekilde izlendi.
Yüksek çözünürlüklü lazer tabanlı görüntüleme teknikleri kullanan araştırmacılar, mikroplastik yüklü bağışıklık hücrelerinin beynin korteks bölgesindeki kan damarlarının içine yerleştiğini tespit etti.
Araştırmacılar yayınladıkları makalede, “Verilerimiz, mikroplastiklerin doğrudan dokuya nüfuz etmek yerine, hücre tıkanıklığının düzenlenmesi ve yerel kan dolaşımına müdahale yoluyla, dolaylı olarak doku işlevini bozduğu bir mekanizmaya işaret ediyor. Bu keşif, kan dolaşımında bulunan mikroplastiklerin toksikolojik etkilerini anlamak için bir kapı aralıyor” dedi.
Farelerin davranışları da etkilendiAraştırmacılar, buradaki tıkanıklıklar ile kan pıhtıları arasında bazı benzerlikler bulurken, fare davranışı üzerindeki etkiye de baktılar. Kanında mikroplastik bulunan fareler, hareket, hafıza ve koordinasyon testlerinde plastik içermeyen akranlarına göre daha düşük performans göstererek, beyin fonksiyonlarının bozulduğuna dair işaretler verdi.
Mikroplastikler, çapı 5 milimetreden küçük plastik parçalar olarak tanımlanır. Beklendiği gibi, daha küçük plastik parçalarının tıkanmaya neden olma olasılığının daha büyük olanlara göre daha düşük olduğu bulundu.
Mikroplastik tıkanıklıklar bir ay içinde temizlenmiş ve farelerdeki bilişsel davranışların çoğu normale dönmüş olsa da, araştırmacılar burada depresyon ve anksiyete gibi nörolojik sorunların yanı sıra felç ve kalp-damar hastalığı riskinin artmasıyla da bağlantı olabileceğini öne sürüyor.
Araştırmacılar, “Bu bulgular, farelerin nörodavranışsal düzenlemede, bozulmuş serebral kan akışıyla ilişkili depresif durumlara benzeyen çok yönlü anormallikler sergilediğini gösteriyor” dedi.
Bağışıklık sistemleri ve kan damarı boyutları açısından önemli farklılıklar bulunması sebebiyle, aynı süreçlerin insan beyninde de yaşandığı kesin değil. Ancak fareler biyolojik bağlamda insanlar ile, bu durumu gerçek bir endişe haline getirecek kadar benziyor.
Bu tıkanıklıkların arkasındaki mekanizmalar, uzun vadeli etkiler ve hangi hayvanların etkilenebileceği açısından keşfedilecek daha çok şey var. Araştırmacılar ayrıca, insanlarda henüz doğrudan bir ilişki bulunmamış olsa d mikroplastikler ve hastalık riski arasındaki potansiyel bağlantıları analiz etmeye başlayan diğer çalışmalara da işaret ediyor.
Araştırmadan elde edilen sonuçlar Science Advances dergisinde yayınlandı.





