DairyReporter ve AgTechNavigator’da yayımlanan analizlere göre savaş nedeniyle Hürmüz Boğazı’ndaki taşımacılık aksarken, özellikle üre gübresi ve enerji tedarikinde ciddi sorunlar yaşanıyor. Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) Başekonomisti Máximo Torero, artan maliyetler nedeniyle birçok çiftçinin artık zarar etmeden üretim yapamadığını belirtiyor.
Gübre ve enerji maliyetleri üretimi baskılıyor
Haberde, özellikle Tayland, Vietnam, Bangladeş ve Filipinler’de çiftçilerin ekim alanlarını küçültmeye başladığı aktarılıyor. Gübre fiyatlarının bazı bölgelerde yüzde 50 ila 80 arasında arttığı belirtilirken, birçok üreticinin daha az gübre kullanmayı veya tamamen ekimden vazgeçmeyi değerlendirdiği ifade ediliyor.
Washington Post’un haberine göre İran savaşı sonrası küresel üre arzının yaklaşık %30’u devre dışı kaldı. Özellikle doğal gaz altyapısındaki hasar ve Hürmüz Boğazı’ndaki sevkiyat sorunları nedeniyle gübre tedarik zincirleri ciddi biçimde etkilendi. Analistler, spot piyasada üre fiyatlarının şubat ayından bu yana yaklaşık %40 yükseldiğini belirtiyor.
Gıda arzında uzun vadeli risk büyüyorUzmanlara göre en büyük risk, çiftçilerin bugün aldığı üretim kararlarının gelecek yılın hasadını doğrudan etkilemesi. FAO yetkilileri, 2026 ekim sezonunda yapılan alan daraltmalarının 2027’de küresel tahıl arzını azaltabileceğini belirtiyor. Ayrıca yükselen enerji fiyatlarının biyoyakıt üretimini teşvik ederek tarım arazilerinin gıda yerine etanol ve biyodizel üretimine kaymasına neden olabileceği ifade ediliyor.
Reuters ve diğer uluslararası kaynaklara göre savaş nedeniyle petrol fiyatları sert yükselirken, tarımsal üretimde kullanılan dizel ve lojistik maliyetleri de hızla arttı. Uzmanlar, mevcut krizin yalnızca enerji değil aynı zamanda küresel gıda güvenliği açısından da önemli sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekiyor.Read More