Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda, Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yürütülen Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) Sistemi, 1 Temmuz itibarıyla ulusal entegrasyon sürecine geçiyor. Vatandaşlardan işletmelere, üreticilerden geri dönüşüm sektörüne kadar geniş bir iş birliği ağı oluşturan sistem, DOA logolu içecek ambalajlarının kontrollü şekilde toplanarak yeniden ekonomiye kazandırılmasını amaçlıyor. Bu süreçte HOREKA işletmeleri de sistemin sahadaki yaygınlaşmasında kritik rol üstleniyor.
HOREKA işletmeleri sistem için önemliOteller, restoranlar ve kafeler, her gün milyonlarca içecek ambalajının tüketildiği noktalar olarak DOA Sisteminin başarısında önemli rol oynuyor. Marketler, süpermarketler, bakkallar ve büfeler iade noktası olarak hizmet verirken, HOREKA işletmeleri de kendi bünyelerinde tüketilen DOA logolu ambalajları ayrıca biriktirerek sisteme kazandırıyor. Bu sayede ambalajların düzenli şekilde toplanması ve yeniden üretim süreçlerinde değerlendirilmesi sağlanırken, geri kazanım hedeflerine ulaşılmasına ve kaynakların daha verimli kullanılmasına katkı sunuluyor.
“HOREKA’ların katkısı çok değerli”Türkiye Çevre Ajansı Başkanı Nurullah Öztürk, DOA Sisteminin çevre, ekonomi ve kaynak yönetimi alanlarında güçlü bir dönüşüm ortaya koyduğunu belirterek, şunları söyledi:
“DOA Sistemi ile vatandaşlarımızı, işletmelerimizi, üreticilerimizi ve geri dönüşüm sektörünü aynı hedef etrafında buluşturuyoruz. Daha temiz bir çevre, daha verimli kaynak kullanımı ve daha güçlü bir döngüsel ekonomi için yürüttüğümüz bu dönüşümün başarısı, tüm paydaşlarımızın katılımıyla mümkün olacak. Türkiye’nin kaynaklarını koruma seferberliğinde HOREKA işletmelerimizin katkısını son derece değerli buluyoruz. İşletmelerimizi DBYS kayıt süreçlerini tamamlayarak DOA Sistemine dahil olmaya ve bu dönüşümün aktif bir parçası olmaya davet ediyoruz. 1 Temmuz’da başlayacak ulusal entegrasyon süreciyle birlikte hep birlikte daha güçlü, daha yaygın ve daha etkili bir geri dönüşüm ağı oluşturacağımıza inanıyoruz.”
DBYS kayıtları ve operatör belirleme süreci devam ediyor1 Temmuz’da başlayacak ulusal entegrasyon süreci öncesinde HOREKA işletmelerinin Depozito Bilgi Yönetim Sistemi (DBYS) üzerinden kayıt işlemlerini tamamlayarak birlikte çalışacakları saha operatörlerini belirlemeleri gerekiyor. Sisteme kayıt olan işletmelerde biriken DOA logolu ambalajlar, seçilen operatörler tarafından düzenli olarak teslim alınarak geri dönüşüm süreçlerine yönlendiriliyor. HOREKA işletmeleri, sisteme kazandırdıkları her bir ambalaj için 0,20 TL teşvik bedeli kazanarak hem geri dönüşüm sürecine katkı sağlıyor hem de ekonomik fayda elde ediyor.
Yetkilendirilen operatörler toplama, taşıma ve doğrulama faaliyetlerini yürütürken, tüm operasyonlar dijital altyapı üzerinden anlık olarak takip ediliyor. Böylece DOA logolu ambalajların işletmelerden teslim alınmasından geri dönüşüm süreçlerine dahil edilmesine kadar tüm aşamalar şeffaf, güvenilir ve izlenebilir şekilde yönetiliyor.
Kaynaklar ekonomiye geri kazandırılacakDOA Sistemi ile geri kazanılan içecek ambalajlarının yeniden üretimde değerlendirilmesi ve ekonomik değere dönüştürülmesi amaçlanıyor. Ambalajların kontrollü şekilde toplanması sayesinde geri dönüşüm süreçlerinin verimliliğinin artırılması ve sanayinin ihtiyaç duyduğu kaliteli geri dönüştürülmüş hammaddenin daha yüksek oranlarda yurt içinden karşılanması hedefleniyor.
Sistemin yaygınlaşmasıyla birlikte içecek ambalajı ham maddesi ithalatında yüzde 35 ila 40 oranında azalma sağlanması öngörülüyor. Türkiye ekonomisine yıllık yaklaşık 30 milyar liralık katkı sunması beklenen sistemin; yaklaşık 37 bin ton sera gazı emisyonunun azaltılmasına, 1,3 milyar kilovatsaat enerji tasarrufu sağlanmasına ve 3,6 milyon varil petrol kullanımının önlenmesine katkı sunması hedefleniyor.
HOREKA işletmeleri DOA Sistemine nasıl dahil oluyor?
• HOREKA işletmeleri dbys.gov.tr web sitesi üzerinden kayıt oluşturacak.
• İşletmeler birlikte çalışacakları yetkili saha operatörünü belirleyecek.
• İşletmelerde tüketilen DOA logolu ambalajlar ayrı olarak biriktirilecek.
• Biriktirilen ambalajlar seçilen operatöre teslim edilecek.
• Sisteme teslim edilen her DOA logolu ambalaj için işletmelere 0,20 TL teşvik bedeli ödenecek.
• Operatörler toplama, taşıma ve doğrulama süreçlerini yürütecek.
• Tüm operasyonlar dijital altyapı üzerinden anlık olarak takip edilecek.
“Camkurtaran” SeferberliğiBu arada ÇEVKO Vakfı tarafından İstanbul’da Pendik bölgesinde hayata geçirilen Camkurtaran Projesi, alışveriş merkezlerinde yer alan restoran ve kafeteryalarda ortaya çıkan cam ambalaj atıklarının kaynağında ayrı toplanmasını ve geri dönüşüme kazandırılmasını hedefliyor.
Camda Sıfır Atık yaklaşımını desteklemek, geri dönüşüm oranlarını artırmak ve işletmelerde çevre bilincini güçlendirmek amacıyla geliştirilen proje kapsamında, Pendik’te seçilen alışveriş merkezleri içinde yer alan kafe ve restoranlar gibi ev dışı cam ambalaj tüketiminin yoğun olduğu alanlarda özel bir toplama modeli uygulanıyor.
“Yerel ölçekte başlayıp yaygın etki hedefleyen bir sosyal dönüşüm modeli”Camkurtaran Projesi’nin bir atık toplama çalışmasının çok ötesinde, sürdürülebilir davranış değişikliği hedefleyen bir sosyal dönüşüm modeli niteliği taşıdığını belirten ÇEVKO Vakfı Genel Sekreteri Mete İmer, “Cam, kalitesinden ödün vermeden defalarca geri dönüştürülebilen çok değerli bir ambalaj malzemesi. Camkurtaran Projesi ile cam ambalaj atıklarının doğru noktada, doğru yöntemle ve doğru iş birlikleriyle toplanmasını amaçlıyoruz. ÇEVKO Vakfı olarak hayata geçirdiğimiz bu çalışma, kafe ve restoran gibi HORECA noktalarında farkındalığı artırırken, cam ambalaj atıklarının kaynağında ayrı toplanması ve geri dönüşüme kazandırılması açısından da örnek bir model oluşturacak. Hedefimiz, Pendik’te başlayan bu yaklaşımın ilerleyen dönemde daha geniş alanlara yayılmasıdır” dedi.
Cam ambalaj atıkları çöp değil, geri kazanılabilir bir değerGünlük yaşamda ve özellikle yeme-içme sektöründe yoğun olarak kullanılan cam şişe ve kavanozların çöpe gitmesini önlemeyi amaçlayan Camkurtaran Projesi, kaynağında ayrı biriktirme ve toplama ayırma yaklaşımını temel alıyor. Proje, cam ambalaj atıklarının en yoğun olduğu kafe ve restoranlardan başlayarak daha etkin, ölçülebilir ve sürdürülebilir bir toplama modeli oluşturmayı hedefliyor.
Projenin ilk uygulama alanları arasında Viaport, Neomarin, MarinTürk ve Pendorya içerisinde yer alan restoran ve kafeteryalar yer alıyor. İlk aşamada yaklaşık 167 işletmenin kapsama alınması planlanan çalışmada, sahaya ayrı toplama konteynerleri yerleştirilmesine başlandı. Ayrıca bilgilendirme ekipleri kafe, restoran ve lokantaları ziyaret ederek işletmelere proje süreci, cam ambalaj atıklarının ayrı toplanması ve toplama ekipmanlarının kullanımı hakkında bilgi verdi.
İşletmelere yerinde bilgilendirme ve toplama ekipmanı desteğiProje kapsamında belirlenen bölgelerde yer alan kafe ve restoran işletmeleri ve AVM yönetimleri bilgilendirme ekipleri tarafından birebir ziyaret edildi. Ziyaretlerde, işletmelere cam ambalaj atıklarının kaynağında ayrı toplanmasının önemi anlatılırken; toplama süreci, ekipman kullanımı ve uygulama adımları hakkında bilgi verildi.
Sahaya yerleştirilen geri dönüşüm konteynerleri ve işletmelere sağlanacak toplama ekipmanlarıyla cam ambalaj atıklarının düzenli olarak toplanması sağlanacak. Toplanan cam ambalaj atıkları, belirlenen periyotlarla geri dönüşüm tesislerine ulaştırılarak yeniden ekonomiye kazandırılacak.
Camkurtaran Projesi, cam ambalaj atıklarının kaynağında ayrı toplanarak geri dönüşüm sürecine kazandırılmasını ve döngüsel ekonomiye katkı sağlamasını hedefliyor. Bu sayede enerji tasarrufuna, doğal kaynakların korunmasına, karbon emisyonlarının azaltılmasına ve çevresel sürdürülebilirliğe destek olunurken; işletmelerin çevresel sorumluluk bilincinin güçlendirilmesi ve geri dönüşüm süreçlerine aktif katılımının artırılması amaçlanıyor.Read More